بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـنِ الرَّحِیمِ
1403-12-18-حجت الاسلام رفیعی - تفسیر سوره توبه – جلسه پنجم – رمضان 1403
الحمدلله رب العالمین الصلاة و السلام علی سیدنا و نبینا ابی القاسم محمد (ص)و علی آله الطیبین الطاهرین سیما بقیة الله فی الارضین و لعن علی اعدائهم اعداء الله اجمعین
آیات نورانی سوره مبارکه توبه که به حق باید گفت این آیات دشمن شناسی است معرفی حربه های دشمن است این آیات مورد بحث ماست امروز آیۀ هفتم تا دهم این چهار آیه را که یک موضوع را دنبال می کند خدمت شما عرض می کنیم
در این آیات می فرماید مجدد پیامبر به عهد و پیمان مشرکین هیچ دل نبند اینها دروغ می گویند اصلا پیمان شکن هستند قانونشان این است که عهد را زیر پا می گذارند
البته اگر تو با مشرکی که در مسجد الحرام قرارداد بستی تو نقض نکن ولی این را بدان اینها نه خویشاوندی حالی شان است و نه پیمان و قرارداد چون مشرکین مکه خیلی هایشان فامیل های پیغمبر بودند
بالاخره حضرت بین اینها زندگی می کرده من این آیات را بخوانم و بعد نکاتش را بگویم «كَيْفَ يَكُونُ لِلْمُشْرِكِينَ عَهْدٌ عِنْدَ اللَّهِ» تو چطور فکر می کنی مشرکین اهل عهد و پیمان هستند و چگونه اینها اهل عهد و پیمان هستند نه و عند رسوله اینها نه به خدا وفا می کنند نه به پیغمبر ولی باشد باز هم« إِلَّا الَّذِينَ عَاهَدْتُمْ عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ » باز هم اگر با یک کسی در مسجد الحرام پیمان بستی « فَمَا اسْتَقَامُوا لَكُمْ فَاسْتَقِيمُوا لَهُمْ » تا مادامی که اونها مراعات می کنند شما هم مراعات کنید اگر پیمان نشکستند شما هم نشکنید
« إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ » این متقین چی می گوید وسط این آیات شرک یعنی خویشتن داری و تقوا همیشه خوب است حتی نسبت به کفار بعد خدا یک مقداری بیشتر باز می کند می گوید کیف ببینید دو تا کیف اومد کأنه خدا برایش پرسش است برایش یک تعجبی برای مسلمان هاست « كَيْفَ وَإِنْ يَظْهَرُوا عَلَيْكُمْ »
من خواهش می کنم بحث امروز را خوب دقت کنید چون بحث های روز است و بحث های مطرح است کیف «وَإِنْ يَظْهَرُوا عَلَيْكُمْ» چگونه به اینها اعتماد می کنی اینها اگر بر شما غلبه کنند « لَا يَرْقُبُوا فِيكُمْ إِلًّا » یعنی خویشاوندی، خویشاوندی شان هم زیر پا می گذارند مگر ابولهب عموی پیغمبر نبود اینقدر پیغمبر را اذیت می کنند « وَلَا ذِمَّةً » هیچ قراردادی را رعایت نمی کنند و می شکنند و دروغ می گویند به زبانشان خوب حرف می زنند اما به عملشان خلافش عمل می کنند
« يُرْضُونَكُمْ بِأَفْوَاهِهِمْ » با زبان یک جوری در جلسات و مذاکرات و گفتگوها حرف می زنند و می گویند و می خندند شما دیدید بعضی از این مقامات خارجی از آژانس وقتی ایران می آیند آنچنان گرم می گیرند و می گویند و می خندند و صحبت می کنند و مصاحبه می کنند می روند کشورشان قرارداد علیه ما صادر می کنند « يُرْضُونَكُمْ بِأَفْوَاهِهِمْ » به زبانشان شما را راضی می کنند
« وَتَأْبَىٰ قُلُوبُهُمْ » اما قلبشان خلاف اون است پیغمبر بدان « وَأَكْثَرُهُمْ فَاسِقُونَ » اینها اکثرشان فاسق هستند حالا شاید یکی دو تا آدم سالم توشون پیدا شود ولی بیشترشان فاسق هستند
اینها « اشْتَرَوْا بِآيَاتِ اللَّهِ ثَمَنًا قَلِيلًا » آیات خدا را حاضر هستند بفروشند و اینها همه هدفشان این است که شما نباشید بهانه است این را بردار و اون را بردار هدفشان این است که اسلام نباشد
« إِنَّهُمْ سَاءَ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ » عجب آدم های بدی هستند چقدر بد عمل می کنند دوباره تکرار می کند آیه دهم این را قبلا هم گفت عین همان را تکرار می کند« لَا يَرْقُبُونَ فِي مُؤْمِنٍ إِلًّا وَلَا ذِمَّةً »این دو تا کلمه دو بار تکرار شده الاً و ذمه یعنی نه فامیلی حالیشون است بگویند پیغمبر بچه برادرمان و فامیل مان و پسر عمویمان است
ما مثلا باهاش هم بازی و هم زندگی بودیم و چهل سال بین ما بوده نخیر « لَا يَرْقُبُونَ فِي مُؤْمِنٍ إِلًّا وَلَا ذِمَّةً » نه خویشاوندی حالیشون است« وَلَا ذِمَّةً ۚ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُعْتَدُونَ »خوی دشمن تجاوز است اصلا عدو تو عربی یعنی دشمن عدو از عدو می آید عَدو یعنی تجاوز آقایان عزیز و خواهران گرامی یکی از امور مهم در جامعه امروز دشمن شناسی است دشمن دو تا جنگ دارد یک جنگ سخت تا توپ و تانک و اسلحه و بمب و یک جنگ نرم این را من امروز می خواهم یک کمی باز کنم که رهبر انقلاب هم اخیراً رویش تاکید کردند
جنگ نرم مثالش را می زنم در جنگ نرم نه توپ است و نه تانک و نه آدم کشی است و نه خون کسی ریخته می شود یک مثال جنگ نرم سامری است یک آدم یک گوساله درست کرد میلیون ها آدم را مشرک کرد بدون اینکه خون از دماغ کسی بیاید خیلی راحت قوم موسی را از موسی برگرداند این می شود جنگ نرم، جنگ نرم صفین یک عمروعاصی با یک قرآن بر سر نیزه کردن جنگ را متوقف کرد و ورق را برگرداند حسابی کلاه سر مسلمان ها و در واقع غیر از امیر المومنین حضرت امیر از اول فریاد می زد وقتی اتفاق افتاد همه ضررش را باید بدهند امیر المومنین فرمود من به حکمیت راضی نبودم این را می گویند جنگ نرم من توضیح می دهم
جنگ نرم هفت هشت ملاک دارد خدمت تان عرض خواهم کرد ولی دو تا آیه است خواهش می کنم ببینید حتما نگاه کنید این دو تا آیه کلیدی ترین آیات قرآن در شناخت دشمن است آیه 112 و 113 سوره انعام حالا خیلی ها مخصوصاً خانم ها ختم انعام دارند با این سوره آشنا هستند خدا به پیغمبر می فرماید ببین محض دشمن مخصوص تو نیست قبلاً هم بوده و بعدا هم هست همیشه بوده دشمن هم گاهی درونی است و گاهی بیرونی است من بخوانم آیه اش را و « وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَا لِكُلِّ نَبِيٍّ عَدُوًّا » ما برای هر پیغمبری دشمن قرار دادیم حالا شما نگویید خدا خودش قرار داده دیگر شیطان هم خودش آفریده دیگر صدام هم خودش آفریده این جعلنا معنایش این نیست که خدا دشمن خلق می کند نه این مثل اینکه یک دانش آموزی بگوید این معلم من را رد کرد بالاخره مهر مردود بودن را این معلم باید بزند ولی خدایی معلم تو را رد کرد؟ باعث و بانی اش این نیست خودت درس نخواندی این را بدانید هر اتفاقی در این عالم بیفتد مثبت یا منفی مهر خدا پایش نباشد نمی شود
لذا اگر شمر هم توانسته امام حسین را بکشد این قدرتی که در اختیارش بوده این اختیار را خدا به او داده
لذا اگر خدا می گوید من گمراه می کنم و من هدایت می کنم به خاطر اون مهر آخرش است و الا اونی که هدایت می شود خودش با اختیار خودش هدایت می شود « إِنَّا هَدَيْنَاهُ السَّبِيلَ إِمَّا شَاكِرًا وَإِمَّا كَفُورًا » این نمی خواهد بگوید ما مخصوصا برای انبیا دشمن آفریدیم نه می گوید دشمن وجود دارد خوب دشمن چند قسم است؟
دو قسم « شَيَاطِينَ الْإِنْسِ وَالْجِنِّ » دشمن چیکار می کند؟ « يُوحِي بَعْضُهُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ زُخْرُفَ الْقَوْلِ غُرُورًا » کلمه زخرف یعنی حرف های فریبنده حرف های تحریک کننده دشمن کارش این است جنگ نرم زخرف القول نه توپ نه تانک نه اسلحه غرورا چرا این کار را می کند؟
قرآن می فرماید برای اینکه شما را جذب کند« وَلِتَصْغَىٰ إِلَيْهِ أَفْئِدَةُ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ وَلِيَرْضَوْهُ وَلِيَقْتَرِفُوا مَا هُمْ مُقْتَرِفُونَ »برای اینکه ایجاد شبهه کند و ایجاد تردید کند
و لذا من اگر بخواهم بگویم دشمن ببینید امیر المومنین در نهج البلاغه می فرماید یک دشمن را بشناسید دو دشمن را کوچک نگیرید سه گول زبان دشمن را نخورید حتی دشمن ممکن است از شما تشکر کند فرمود «لا تصتصغرن عدواً »دشمن را کوچک نشمرید «لا تَأمَنْ عَدُوّا و إن شَكَرَ »به حرف های دشمن اعتماد نکنید من اینجا شش هفت تا از ابزارهای دشمن را نوشته ام حدود 1500 آیه در قرآن دارد دشمن شناسی خیلی مهم است
حدود شاید 9 الی 10 سوره قرآن با دشمن شناسی شروع می شود مثل سوره ممتحنه « يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِيَاءَ تُلْقُونَ إِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ » و« قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ » و « قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ » و« قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ » اینها همه سوره های دشمن شناسی است جنگ نرم که امروز مورد بحث من است
چگونه دشمن در جامعه ایجاد دشمن نرم می کند جنگ نظامی نه معلوم است صدام یک شب به مرزهای ما حمله می کند و ما هم تکلیف خودمان را می دانیم فردا یک عده می روند جلویش می ایستند باهاش می جنگند در غزه جنگ نظامی است بالاخره اونها حمله کردند و اینها مقاومت کردند جنگ جهانی اول و جنگ جهانی دوم اینها همه جنگ های نظامی است امروز دشمن از جنگ نظامی تقریبا کنار کشیده همان جاهایی که الان درگیر هستند دارند یواش یواش آرامش می کنند
خیلی جنگ نرم راحت تر است هیچ هزینه نظامی نمی کنی یک شبهه ای و یک تردیدی و یک سامری پیدا می کنی یک گوساله ای را بندازد وسط شما ذهن مردم را خراب کند شما کافی است یک شبهه را بیاندازی بروی شما به یکی بگو این ستون کج است کجا می بیند بگو عسل تلخ است تلخ احساس می کند دشمن یک حربه اش این است حربه دوم ایجاد اختلاف و تفرقه « أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاءَ » به خدا قسم این حرف ها حرف های تاریخی نیست فقط اینها حرف های امروز است
این که مطرح می شود در کشور وفاق ملی چند صدایی نباشد شما بگویی آره اون بگوید نه این بگوید من این کار را می خواستم بکنم این نگذاشت اینها بد است مخصوصا تو سیاست خارجی آقایان مسئولین تدبیر داشته باشید در اتاق های خصوصی سنگ هایتان را باز کنید و در جلسات غیر علنی اما وقتی پشت تریبون می آیی شما می گویی من این را می خواستم و اون این را می خواست ایجاد اختلاف می شود معلوم می شود تقصیر با فلانی است کار دشمن همین است
سومین حربه دشمن: اظهار دوستی و مظلومیت است این هم بایستی رویش دقت بشود اشک تمساح خودشان بچه را تو چاه انداختند برادرهای یوسف قرآن می فرماید « وَجَاءُوا أَبَاهُمْ عِشَاءً يَبْكُونَ»گریه کنان خودشان این کار را کردند و خودشان هم گریه می کنند عجیب است یکی از کسانی که خیلی گریه می کرد برای امام رضا مأمون است خودش مسموم کرده بود خودش هم زیر بغل هایش را گرفته بودند و دستمال گرفته بود تو سرش می زد می گفت وا علی ابن موسی الرضا وا اباالحسن برادران یوسف قرآن را بفهمیم یعنی همین نخوانیم رد شویم از کسانی که امروز اشک می ریزند اما در لباس دشمن بترسید « وَجَاءُوا أَبَاهُمْ عِشَاءً يَبْكُونَ » خودشان جنایت ایجاد کردند و خودشان هم آمدند شبانه اشک می ریزند
قرآن کریم می فرماید مواظب باشید « اتَّخَذُوا أَيْمَانَهُمْ جُنَّةً »اینها قسم هایشان دروغ است سپر است حربه است و من الناس من به پیغمبر دارد می گوید« وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُعْجِبُكَ قَوْلُهُ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا »بعضی ها اینقدر چرب و نرم حرف می زنند که تو هم تعجب می کنی این سومین حربه دشمن است اظهار دوستی و محبت
من دارم امروز بحث دشمن شناسی می کنم دشمن، دشمن است گول نخوریم یک شبهه ایجاد می کند دو اختلاف ایجاد می کند و سه اظهار دوستی و من قریبم در می آورد می آید گریه می کند خودش بچه را در چاه انداخته چهارم این را بترسید این تو کشور ما خدا رحمت کند شهید سلیمانی را چند بار این را تذکر دادند رهبر انقلاب بارها فرمودند منتهی توجه هم نیست
متاسفانه چهارمین حربه دشمن نفوذ است آقا در خانه پیغمبر خدا نفوذ کردند مگر زن نوح نفوذی بود زن لوط نفوذی بود فاسد نبودند هیچ زن پیغمبری فساد اخلاقی نداشته ولی فساد اعتقادی داشته زن لوط می رفت گزارش های خانه حضرت لوط را می برد برای دشمن شما ملاحظه بفرمایید نفوذی با چی می آید؟ با حربه مذهبی می آید کسی که شهید رجایی و شهید باهنر را به شهادت رساند با اینها مأنوس بود و کنار اینها و همراه اینها بود یعنی نمی آید بگوید من دشمن هستم می آید یک مسجد می سازد روز افتتاحش هم می آید خدمت رسول خدا سلام علیکم و رحمت الله یا رسول الله ان شاء الله تشریف بیاورید برای افتتاح ما مسجد ساختیم کاباره که نساخته مسجد ساخته رسول خدا هم رفته جنگ تبوک و برگشته می آید پیغمبر خدا هوایش را دارد می فرماید پیغمبر این مسجد ضرار است اینها کلاه می خواهند سرت بگذارند و می خواهند مسجد قبای تو را بزنند زمین «مسجداً ضرارا و کفرا» وقتی مسجد می شود کفر می شود ضرار می شود تفرقه تو خود بخوان حدیث مفصل از این مجمل دو تا نکته دیگر بگویم و بحثم را جمع کنم
حربه پنجم دشمن ایجاد یأس است ای آقا چی شده به کجا رسیدیم خیلی بد است نا امیدی نقاط امید را جنگ احد مسلمان ها شکست خوردند
بعضی ها می گفتند که خوب ببین مگر خدا نمی گوید من پیغمبر را یاری می کنم آیه قرآن است دیگر انا لننصروا رسلنا پس الان که ابو سفیان را یاری کرد و الان که اونها پیروز شدند و ما شکست خوردیم شمای پیغمبر مگر نمی گویی من علم غیب دارم شما که می دانستی ما شکست می خوریم چرا ما را احد آوردی همچین یأس ایجاد می کردند دشمنی که در شهر خود ما ،ما را زد اگر این دفعه بیاید زن و بچه ما را می برد پیغمبر فرمود هیچی نترسید شما یک روز پیروز شدید و یک روز هم شکست می خورید یک روز شما در بدر هفتاد تا کشتید و در احد هفتاد تا کشته دادید
ما در عملیات های جبهه همینطور بود یک وقتی شهید می دادیم و یک وقتی از دشمن اسیر می گرفتیم فرمود مسلمان ها گفتند مسلمان های راسخ حسبنا الله و نعم الوکیل این یاس من خیلی ناراحت هستم یعنی می بینی شما توی مردم وضع کشور را ببینید پیشرفت های کشور با یک آمار است آمار جواب می دهد شما بروید در امور پزشکی آمار کشور را ببینید در امور نظامی آمار کشور را ببینید و در نانو آمار کشور را ببینید در نخبگان آمار کشور را ببینید در پل سازی و شهرسازی آمار را باید دید بله ما گرفتار یک دشمن های خبیثی شدیم
با این تحریم های ظالمانه که پول های خود ما را نمی دهند همسایه های ما نمی دهند طبیعتاً فشار می آید اما ایجاد یأس در مردم
ششمین حربه دشمن شکستن حرمت رهبر جامعه:
این هم یکی دیگر از آخری اش نکته مهمی است کاش من مستقلاً می شد روی این صحبت کنم منتهی اشاره می کنم مسئله شکستن حرمت رهبر جامعه است این چیزی بود که مسلمان ها باید حواسشان را صدر اسلام جمع می کردند و امروز هم جمع کنند
یک قصه ای برای پیغمبر درست کردند به نام إفک داستانش را برسم می گویم یعنی یک تهمتی برای یکی از همسران پیغمبر که اصلش دروغ بود بهش می گویند داستان إفک، إفک یعنی تهمت و افتراء اصلش آقا پیغمبر چند روز از خانه بیرون نیامد از بس سختی کشید از ناموس پیغمبر و خاندان پیغمبر را دچار یک آسیبی کردند بالاخره این همسران متعلق به پیغمبر هستند حالا نقد عملکردشان را ما داریم یکی خدیجه کبری است معلوم است در رأس است اما من کاری با جایگاهشان ندارم کار خراب کردن پیغمبر است
لذا چرا به پیغمبر می گفتند مجنون چرا می گفتند ساحر چرا می گفتند مُعَلم یعنی آموزش دیده یکی اینها را یادش داده امروز من خواهشم این است این قصه آخر را بیشتر دقت کنید زنگ خطری که بعضی ها برای شکستن اقتدار رهبر جامعه این اتفاق در گذشته بوده به نوح می گفتند عذر می خواهم ببخشید عذر می خواهم تو خرفت هستی و تو تشخیص نمی دهی نعوذ بالله آیه قران است آن یکی می گفت بیکاری مگر یا شدی فرتوت و عقلت به سر به شعیب می گفتند نمازت باعث شده تو ما را اینطوری اذیت کنی الصلاتک تو اگر نماز نمی خواندی بهتر از این بود ببینید انبیاء الهی را بالاخره کسی که در ر أس جامعه قرار می گیرد فکر کن حتما مشاور دارد و تحقیق می کند و بررسی می کند و گفتگو می کند اگر به یک نتیجه ای می رسد جوانب را می سنجد شما می دانید نظرات ات را به پیغمبر بگویی اما نمی توانی تهمت به پیغمبر بزنی قرآن می فرماید پیغمبر اُذن است یعنی گوش بروید خدمتش نامه بنویسید و پیام بهش بدهید و حرف هایتان را بهش بزنید این حرف های ماست اما ایجاد تردید تهمت قداست شکنی در میهمانی ها شب نشینی ها و جلسات بعضی ها خیلی راحت بعضی حرف ها را می زنند این را دقت داشته باشید آثار وضعی دارد من جمله ام را تمام کنم با این آیه، وظیفه ما چی است در مقابل این هفت هشت تایی که گفتیم؟ تردید و اختلاف و حتی جنگ نظامی وظیفه یک کلمه است آیه ای که اول انقلاب به عنوان آرم سپاه انتخاب شد و اعدوا لهم مستطتعم من قوه اعدوا هر جوری دشمن اومد جلو طبق از هر سوراخی وارد شد از همان سوراخ جوابش را بدهید از هر روزنه ای آماده باشید انشاالله خداوند به همه ما توفیق فهم آیات قرآن را عنایت بفرماید. اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا اَباعَبْدِاللَّهِ وَ عَلَى الارْواحِ الَّتى حَلَّتْ بِفِناَّئِکَ عَلَیْکَ مِنّى سَلامُ اللَّهِ اَبَداً ما بَقیتُ وَ بَقِىَ اللَّیْلُ وَ النَّهارُ وَ لاجَعَلَهُ اللَّهُ آخِرَ الْعَهْدِ مِنّى لِزِیارَتِکُمْ السلام علی الحسین و علی علی ابن الحسین و علی اولاد الحسین و علی اصحاب الحسین
چقدر اباعبدالله نصیحت کرد بالغ فی الموعظه چقدر سخن گفت آخرش پرسید چرا من را می کشید من نوه پیغمبر نیستم گفتند چرا من دین خدا را عوض کردم گفتند نه من بدعت ایجاد کردم گفتند نه من می گویم با یزید بیعت نمی کنم این حرف ناحسابی است گفتند نه فرمود بم تقتلوننی پس چرا من را می کشید و چرا زن و بچه من را محاصره کردید بمیرم برای مظلومیت ات یا امیر المومنین گفتند بغضاً لأبیک به خاطر بغضی که با بابات امیر المومنین داری لذا در اوج نصیحت و در اوج موعظه به جای اینکه به حرفش گوش بدهند فلک سنگی فکند از دست دشمن به پیشانی وجه الله الاحسن سنگ به پیشانی مقدسش زدند و سنگ مدور بود محکم زده شد پیشانی را شکست خون به محاسن جاری شد پیراهن را بالا زد و خون را از پیشانی پاک کند سپیدی دل پیدا شد نا نجیبی تیر سه شعبه به قلب ابی عبدالله این جا بود که دیگر قدرت از دست های آقایم گرفته شد با صورت روی زمین کربلا لا حول و لا قوۀ الا بالله العلی العظیم.
